{"id":1737,"date":"2020-05-17T13:27:20","date_gmt":"2020-05-17T10:27:20","guid":{"rendered":"http:\/\/mikrobotik.com\/wp2\/?p=1737"},"modified":"2022-07-31T13:59:26","modified_gmt":"2022-07-31T10:59:26","slug":"alternatif-efektif-gerilim-ve-dc-gerilim-farki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/2020\/05\/17\/alternatif-efektif-gerilim-ve-dc-gerilim-farki\/","title":{"rendered":"Alternatif Efektif gerilim ve DC gerilim fark\u0131."},"content":{"rendered":"

Temel elektronik konusu olan efektif gerilim ( RMS ) de\u011feri nedir ve nas\u0131l okunur.<\/p>\n

Tek fazl\u0131 sistemlerde faz-n\u00f6tr aras\u0131nda \u00f6l\u00e7\u00fc aleti ile \u00f6l\u00e7\u00fclen gerilim RMS (efektif) gerilimdir. Bu t\u00fcrkiyede 220V 50Hz dir. Tabii ki lamba almak istedi\u011fimizde 220V lamba ver deriz. Ya da cihazlar\u0131m\u0131z 220V uyumlu deriz.<\/p>\n

Biraz daha detayl\u0131 bakarsak prizlerimizde 220V tan fazla gerilim oldu\u011funu g\u00f6receksiniz.<\/span>
\nDiyeceksiniz ki hep \u00f6l\u00e7\u00fcyorum 200-240V aras\u0131 de\u011fer g\u00f6r\u00fcyorum. Bunu diyorsan\u0131z, sizler hep AVOmetre ile \u00f6l\u00e7\u00fcyorsunuz demektir. \u015eayet osilaskop ile bakarsan\u0131z, ger\u00e7ek gerilimin 310V civar\u0131nda oldu\u011funu g\u00f6rebilirsiniz.
\nAradaki fark nereden geliyor derseniz, fark osilaskop’un maksimum de\u011feri yani tepeden tepeye gerilimi \u00f6l\u00e7mesinden kaynaklan\u0131yor. Gelen sin\u00fcs egrisinin her iki y\u00f6nde de %71 civar\u0131n\u0131n i\u015f yapan k\u0131s\u0131m olmas\u0131 ve bunun da efektif de\u011fer olarak adland\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. Elimizdeki \u00f6l\u00e7\u00fc aletleri 220V g\u00f6sterdi\u011fi i\u00e7in, 220V ile \u00e7al\u0131\u015fan cihazlar\u0131n tamam\u0131na tek faz cihazlar demek yerine 220V cihazlar denilmi\u015f. 220V lamba gibi.\u00a0 A\u015fa\u011f\u0131daki grafikte 1 periyotluk sin\u00fcs sinyalini g\u00f6r\u00fcyorsunuz. \u015eebeke gerilimimiz de 220V 50Hz sin\u00fcs sinyalidir.\u00a0 VRMS de\u011feri grafikte g\u00f6sterilmi\u015ftir. Ayn\u0131 Vrms \u00e7izgisi – alternansta da bulunmaktad\u0131r. Yani 1 adet g\u00f6sterilmi\u015f diye sadece buras\u0131 diye alg\u0131lamay\u0131n. sin\u00fcs sinyali 2 akternanstan olu\u015fur. pozitif ve negatif alternanslar.\u00a0 Pozitif alternansda ne g\u00f6steriliyorsa negatifte de o vard\u0131r.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Buraya kadar alternatif gerilimin fark\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. Peki DC gerilimde de efektif de\u011fer varm\u0131d\u0131r.<\/span> Bunun cevab\u0131 olumsuzdur. DC de RMS yoktur.<\/span> \u00c7\u00fcnk\u00fc DC devrede bulunan kondansat\u00f6rler, gelen sinyalin tepe noktas\u0131na kadar \u015farj olduklar\u0131ndan g\u00f6r\u00fcnen gerilim osilaskoptaki g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gerilim olacakt\u0131r. yani 220V i\u00e7in konu\u015facak olursak 310V DC olacakt\u0131r. Bu nas\u0131l bulunuyor derseniz de, a\u015fa\u011f\u0131daki form\u00fcller size yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n

RMS form\u00fcl\u00fc :\u00a0<\/span><\/strong>\u00a0VRMS<\/sub><\/strong> =( VP<\/sub>\u00a0* 0.7071)*2<\/strong>\u00a0 burada k\u0131saltma yapar\u0131z her iki alternans\u0131 da hesap edeceksek 0.7071*2=1,41 olarak kullanabiliriz.
\nYukar\u0131daki form\u00fclde sinus e\u011frisinin pozitif ve negatif alternanslar\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in form\u00fcl\u00fcm\u00fcz\u00fc 2 ile \u00e7arpt\u0131k.
\n\u00d6rnek:<\/span> A\u015fa\u011f\u0131daki osilaskop g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcnde, 220V AC RMS de\u011feri i\u00e7in pozitif tepe noktas\u0131 310V dur. Bunu form\u00fcl\u00fcm\u00fcze koyarsak.\u00a0 VRMS<\/sub>=310*07071= 219.201\u00a0 Bunun yerine tam tersini yapabiliriz. Elimizde 220V RMS de\u011feri var. Kondansat\u00f6r gerilim hesab\u0131 yapaca\u011f\u0131z. Tepe noktas\u0131n\u0131 bulal\u0131m. Form\u00fclde yerlerini de\u011fi\u015ftirirsek VPP =VRMS*1,41 ==> Vpp=220V*1,41=310,2V yapar\u00a0 A\u015fa\u011f\u0131daki osilaskop g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcnde g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

DC gerilime etkisi ne olur.<\/strong> DC gerilimde efektif de\u011fer yok.<\/span> DC gerilim do\u011frultu\u011funda kullan\u0131lacak olan kondansat\u00f6rler tepe de\u011ferine kadar \u015farj olurlar. Bundan dolay\u0131 AC 12V DC ye \u00e7evrildi\u011finde 1,41 ile \u00e7arp\u0131larak bulunan tepe de\u011ferine e\u015fit olacakt\u0131r.
\nHesab\u0131m\u0131z\u0131 yapal\u0131m. 12V trafoya sahip bir adapt\u00f6r a\u015fa\u011f\u0131daki gibi DC ye \u00e7evrildi\u011finde tepe noktas\u0131na kadar \u015farj oldu\u011fundan 12V*1,41=16,92V edecektir.<\/p>\n

SMPS olmayan trafolu adapt\u00f6r sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131n\u0131zda bilin ki 12V diye sat\u0131lan adapt\u00f6rler 16-17V kadar \u00e7\u0131k\u0131\u015f vereceklerdir.<\/span> <\/strong>Sebebi AC gerilimden DC gerilime \u00e7evrildi\u011finde RMS de\u011feri de\u011fil tepe de\u011feri baz al\u0131nacakt\u0131r.\u00a0 A\u015fa\u011f\u0131daki grafikte mavi ile belirtilen \u00e7izgi DC gerilim \u00e7izgisidir.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

Videoda T\u00fcm anlat\u0131lanlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 g\u00f6rebilirsiniz.<\/strong><\/span><\/p>\n

Not:<\/strong> <\/span>D\u00fczeltmem gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz bilgiler varsa l\u00fctfen ileti\u015fime ge\u00e7in.<\/p>\n