{"id":2582,"date":"2023-05-12T14:16:47","date_gmt":"2023-05-12T11:16:47","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/?p=2582"},"modified":"2024-04-06T14:07:40","modified_gmt":"2024-04-06T11:07:40","slug":"sayisal-devre-tasarimi_2_adc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/2023\/05\/12\/sayisal-devre-tasarimi_2_adc\/","title":{"rendered":"SAYISAL DEVRE TASARIMI_2_ADC"},"content":{"rendered":"<p>Bu yaz\u0131ma ge\u00e7meden \u00f6nce tavsiyem bu linkteki 1. yaz\u0131m\u0131 okuman\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc ba\u015flang\u0131\u00e7 yaz\u0131s\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in burada anlatmayaca\u011f\u0131m baz\u0131 temel bilgileri i\u00e7eriyor. <a href=\"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/2023\/04\/29\/sayisal-devre-tasarimi_1\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>Say\u0131sal devre tasar\u0131m_1\u00a0<\/strong><\/a><\/p>\n<p>Bu yaz\u0131mda bir analog s\u0131cakl\u0131k sens\u00f6r\u00fcn\u00fcn mikroi\u015flemci kullanmadan nas\u0131l kullan\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterece\u011fim. Ayn\u0131 zamanda s\u0131cakl\u0131k de\u011ferinin 8 bit de\u011fere kar\u015f\u0131l\u0131k nas\u0131l 7 seg displayde g\u00f6sterilebilece\u011fini bulacaks\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>\u00d6ncelikle konumuz <span style=\"color: #ff6600;\">ADC (Analog Digital Converter)<\/span> Fakat bununla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak <span style=\"color: #ff6600;\">DAC (Digital Analog Control)<\/span> devresine de g\u00f6z ataca\u011f\u0131z. Fark\u0131 g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\n<p>ADC k\u0131sm\u0131n\u0131 entegrelerle dijitale \u00e7evirece\u011fiz. Fakat bu entegrelerin<span style=\"color: #ff6600;\"> baz\u0131lar\u0131 seri \u00e7\u0131k\u0131\u015fl\u0131, baz\u0131lar\u0131 paralel \u00e7\u0131k\u0131\u015fl\u0131d\u0131r.<\/span> Devre tasar\u0131m\u0131n\u0131za hangisi uygunsa onu se\u00e7ebiliriz. Ben tasar\u0131m\u0131mda, seri \u00e7\u0131k\u0131\u015fl\u0131 8 bit \u00e7\u0131k\u0131\u015fa sahip bir entegre kulland\u0131m.<br \/>\n\u00d6ncelikle ADC nin temeline bakal\u0131m. A\u015fa\u011f\u0131daki devrede +4V yazan yer, e\u015fik gerilimi dedi\u011fimiz bir gerilimi olu\u015fturur. Analog input giri\u015finden gelen sinyal genli\u011fi bu e\u015fik gerilimlerinden birini a\u015farsa ona ba\u011fl\u0131 olan opamp \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 1 seviyesine \u00e7\u0131kar. bu \u015fekilde elimizdeki de\u011fi\u015fken genlikteki analog sinyalleri dijitale \u00e7evirebiliriz. Resimde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz \u00fczere e\u015fik gerilimleri 0.5V luk par\u00e7alara b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f. ADC entegreleri \u00f6ncelikle giri\u015findeki opamp say\u0131s\u0131na g\u00f6re adland\u0131r\u0131l\u0131rlar. yani 8 bit ADC 10 bit ADC 12 bit ADC gibi. burada 8 bit var ve b\u00f6l\u00fcnt\u00fc 0.5V \u015fayet 10 bit veya 12 bit olsayd\u0131 bu b\u00f6l\u00fcnt\u00fc daha k\u00fc\u00e7\u00fck gerilimlerde olacak ve ara de\u011ferleri de alabilecektiniz. Yani \u00e7ok hassas i\u015flemlerde 12 bit ve daha yukar\u0131s\u0131ndaki ADC entegrelerini kullanman\u0131z gerek. Fakat ortam s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6l\u00e7ecekseniz \u00e7ok hassas de\u011filse bunu 8 bit ya da 10 bit ADC ile yapabilirsiniz. Bu ADC \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 normalde 8 bit olsa da, daha k\u00fc\u00e7\u00fck veya daha b\u00fcy\u00fck bitlerde bulunabilir. Hatta\u00a0 mikroi\u015flemci kullanmadan, say\u0131sal devre tasar\u0131m\u0131 elemanlar\u0131yla, ADC devresi yapabilirsiniz.<br \/>\nLM35 nispeten sabit bir gerilim verir. bu da 1C derece= 10mv oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek 20C derece yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda 200mv olacak demektir. Bu da s\u0131cakl\u0131k de\u011feri ani de\u011fi\u015fmezse sabit bir gerilim demektir.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/raw.githubusercontent.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/ADC_temel.bmp\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/raw.githubusercontent.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/ADC_temel.bmp\" alt=\"\" width=\"311\" height=\"343\" \/><\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #0000ff;\">\u0130\u015fleri biraz daha karma\u015f\u0131k hale getirmek istersek,<\/span> verilen analog sinyalin bir sin\u00fcs dalgas\u0131 ya da bir ses sinyali oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz. Bu tip bir durumda ise dilimleyici devreler kullan\u0131l\u0131r. Analog \u00f6l\u00e7\u00fcmler belli zamanlarda al\u0131n\u0131r. Bu zamanlarda \u00f6l\u00e7\u00fclen de\u011ferler kay\u0131t edilerek sonras\u0131nda ayn\u0131 dilimleme oran\u0131yla DAC entegresinden ge\u00e7irilerek, verilen orjinal analog sinyale yak\u0131n bir sinyal elde edilir. Bu tip entegreler ise gelen analog giri\u015f frekans\u0131ndan b\u00fcy\u00fck, bir dilimleme frekans\u0131na sahiptir.<br \/>\n<span style=\"color: #ff6600;\">Mesela CD lerde saniyede 44100 kere dilimleme kullan\u0131l\u0131yor ve 16 bit dijital \u00e7\u0131k\u0131\u015fa sahip oluyordu. Mesela mp3 s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f sinyaller saniyede 128000 veya daha kaliteli istenirse saniyede 256000 kere \u00f6rnekleme al\u0131narak dijitale \u00e7evrilir.<\/span> <strong><span style=\"color: #0000ff;\">\u00d6rnekleme frekans\u0131 ne kadar y\u00fcksek olursa o kadar orjinal giri\u015f sinyaline benzeyen bir DAC \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 elde edilir.<\/span><\/strong><br \/>\nDevremizde ise CS giri\u015fi HIGH seviyesine \u00e7\u0131k\u0131p LOW seviyesine d\u00fc\u015ferken \u00f6rnekleme yapar ve de\u011feri \u00e7\u0131k\u0131\u015fa g\u00f6nderir. Bu \u015fekilde buraya verece\u011finiz bir osilat\u00f6r sinyali ile dilimleme yap\u0131p \u00e7\u0131k\u0131\u015fa dijital seviyeyi g\u00f6nderebilirsiniz.<br \/>\n<span style=\"color: #ff6600;\">Fakat burada bir \u015feye daha dikkat etmelisiniz. ADC0831 entegresi seri \u00e7\u0131k\u0131\u015fa sahiptir. Bundan dolay\u0131 bu entegre dilimleme i\u015flemi i\u00e7in uygun de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc 1 kere ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z veriyi seri olarak g\u00f6nderirken 8 clock palsinde g\u00f6nderiyorsunuz. Bu da \u00f6rnekleme frekans\u0131n\u0131n \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck tutulmas\u0131 ve giri\u015f sinyalinin bozuk olmas\u0131na sebep olmas\u0131 demektir. \u015eayet dilimleme yap\u0131lacaksa bu \u015fekilde bir Dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm kay\u0131tlar\u0131 tutulacaksa paralel \u00e7\u0131k\u0131\u015fa sahip bir ADC kullan\u0131lmas\u0131 yerinde bir karar olacakt\u0131r.\u00a0<\/span><\/p>\n<p>Bunu ise a\u015fa\u011f\u0131daki resimde g\u00f6rebilirsiniz. <strong>Ayr\u0131ca <a href=\"https:\/\/www.electronics-tutorials.ws\/combination\/analogue-to-digital-converter.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">bu linkten<\/a> <span style=\"color: #ff6600;\">ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgilere ula\u015fabilirsiniz.<\/span>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/ADCdonusum.PNG?raw=true\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter lazyload\" data-src=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/ADCdonusum.PNG?raw=true\" alt=\"\" width=\"286\" height=\"150\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 286px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 286\/150;\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/sesfrekans.PNG?raw=true\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter lazyload\" data-src=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/sesfrekans.PNG?raw=true\" alt=\"\" width=\"241\" height=\"181\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 241px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 241\/181;\" \/><\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/dilimleme.PNG?raw=true\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter lazyload\" data-src=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/dilimleme.PNG?raw=true\" alt=\"\" width=\"224\" height=\"279\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 224px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 224\/279;\" \/><\/a><\/p>\n<figure style=\"width: 224px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/PCM.PNG?raw=true\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/PCM.PNG?raw=true\" alt=\"\" width=\"224\" height=\"279\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" style=\"--smush-placeholder-width: 224px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 224\/279;\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-caption-text\">saniyede 44100 kez \u00f6l\u00e7\u00fcm al\u0131nan bir giri\u015f sinyali. PCM denilen ses \u00f6rnekleme sistemi arduino ile ses \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 devrelerinde kullan\u0131l\u0131r.<\/figcaption><\/figure>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff6600;\">DAC konusuna gelince,<\/span> temel prensip birbirine benzemekle birlikte, bir ters i\u015flem vard\u0131r.<br \/>\nR2R \u00e7al\u0131\u015fma prensibi, bizler taraf\u0131ndan s\u0131kl\u0131kla kullan\u0131lan bir temel prensiptir. A\u015fa\u011f\u0131da g\u00f6rece\u011finiz gibi 1K ve 2K, R 2R yi temsil ediyor. Gelen dijital sinyale g\u00f6re Y\u00fck direncinin \u00fczerinde d\u00fc\u015fen gerilim analog \u00e7\u0131k\u0131\u015f oluyor.<br \/>\n<span style=\"color: #ff6600;\">Videoda bunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 g\u00f6rebilirsiniz.<\/span><br \/>\n7493 entegresi 4 bitlik binary say\u0131c\u0131d\u0131r. Burada 0000 dan 1111 e kadar sayar. (<span style=\"color: #ff6600;\"> Burada 7490 entegresini kullanam\u0131yoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu entegre DECADE say\u0131c\u0131d\u0131r yani 0000-1001 aras\u0131n\u0131 sayar. O zaman 9 dan sonraya sayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in analog \u00e7\u0131k\u0131\u015f da VCC gerilimine yakla\u015famaz.<\/span> ) Bu binary say\u0131c\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131, diren\u00e7ler \u00fczerinden ge\u00e7erken belli bir gerilim d\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc olu\u015fturur. Bu da analog \u00e7\u0131k\u0131\u015ftan okunabilir. Tabii ki bu 5V luk VCC geriliminde bu \u015fekilde olur. \u015eayet 15V luk VCC geriliminde bir cmos entegre kullan\u0131yorsan\u0131z, bu diren\u00e7lerden okuyaca\u011f\u0131n\u0131z de\u011fer VCC ye yak\u0131n olacakt\u0131r. Yani 15V ta yak\u0131n olacakt\u0131r.<br \/>\nAyr\u0131ca bunun bir kaba versiyon oldu\u011funu g\u00f6rebilirsiniz. \u015eayet daha fazla b\u00f6l\u00fcnt\u00fc olmas\u0131n\u0131 ve daha k\u00fc\u00e7\u00fck gerilim aral\u0131klar\u0131 isterseniz, o zaman <span style=\"color: #ff6600;\">ADC deki gibi bit say\u0131s\u0131n\u0131 artt\u0131rman\u0131z<\/span> gerekir.<br \/>\n4 bitten daha fazla bit say\u0131s\u0131na \u00e7\u0131karman\u0131z gerekir.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/DAC.PNG?raw=true\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter lazyload\" data-src=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/DAC.PNG?raw=true\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"333\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 500px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 500\/333;\" \/><\/a><br \/>\n<span style=\"color: #ff6600;\">\u015eimdi ise tasarlad\u0131\u011f\u0131m devreyi anlatay\u0131m.<\/span><br \/>\nBu serinin ilk yaz\u0131s\u0131nda s\u00f6yledi\u011fim gibi, devre tasar\u0131m\u0131 sondan ba\u015fa do\u011fru gider. Biz de son k\u0131s\u0131mda ne yapmak istedi\u011fimize karar verelim. Birinci devre, bir klima kontrol devresi gibi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Klima, Motor \u015feklinde sim\u00fcle edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Motor, yaz\u0131n ve k\u0131\u015f\u0131n farkl\u0131 \u015fekilde kontrol edilmelidir. Yaz\u0131n s\u0131cakl\u0131k d\u00fc\u015fmesi yapmas\u0131 gerekir k\u0131\u015f\u0131n s\u0131cakl\u0131k y\u00fckselmesi gerekir. Buna g\u00f6re d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek, bunu sa\u011flamak i\u00e7in bir kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 devre kullanmam\u0131z gerek. <span style=\"color: #ff6600;\">7485 entegresi<\/span> 4 bitlik bir kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma olana\u011f\u0131 sa\u011flar. Fakat s\u0131cakl\u0131k kontrol\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z LM35 sens\u00f6r\u00fc 8 bit \u00e7\u0131k\u0131\u015f verir. Bundan dolay\u0131 7485 entegresinden 2 tane kullanmam\u0131z gerek.<br \/>\nBu entegre kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmay\u0131 4 bitlik yapt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in 8 bitlik say\u0131n\u0131n ilk 4 bitini 1. entegreye veririz. Tabii ki kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lacak de\u011feri de bu entegreye vermemiz gerekir. Bu da SET de\u011ferimiz olacak. Bu de\u011ferler kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r ve &gt;&lt;= \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 olu\u015fur.<br \/>\nBiz de bu \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131, uygun \u015fekilde ba\u011flayarak motorumuzu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z. \u00d6rnekte KI\u015eIN \u00e7al\u0131\u015fma sim\u00fcle edildi. Yani Ayarlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u0131cakl\u0131ktan d\u00fc\u015f\u00fck ise motor \u00e7al\u0131\u015fs\u0131n e\u015fit ise motor \u00e7al\u0131\u015fs\u0131n \u015feklinde AND kap\u0131lar\u0131 kullan\u0131ld\u0131.<br \/>\n<span style=\"color: #ff6600;\">Bu kap\u0131lar\u0131n \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131nda diyotlar g\u00f6receksiniz.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff6600;\">\u00c7\u0131k\u0131\u015f kap\u0131lar\u0131 ortak bir giri\u015fe ba\u011flan\u0131yorsa LOW \u00e7\u0131k\u0131\u015flar HIGH \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 s\u0131f\u0131rlamas\u0131n diye t\u00fcm kap\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131, diyotlarla ortak giri\u015fe ba\u011flan\u0131r.<\/span><\/p>\n<p>Ayr\u0131ca \u015funu da belirtmekte fayda var. <span style=\"color: #ff6600;\">ANALOG \u00c7IKI\u015eLAR KAR\u015eILA\u015eTIRILIRKEN e\u015fit olaca\u011f\u0131 varsay\u0131lmaz<\/span>. \u00c7\u00fcnk\u00fc analog sinyal de\u011fi\u015fkendir. Bundan dolay\u0131 sadece = \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 de\u011fil &gt;&lt; \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 da kullan\u0131l\u0131r. Yoksa e\u015fitlik ara s\u0131ra bozulacak ve devre tekrar, tekrar a\u00e7\u0131l\u0131p kapanacakt\u0131r. Bundan dolay\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fcr ve e\u015fittir kullan\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff6600;\">Ayr\u0131ca bu tip devrelerde bir <strong>tolerans<\/strong> b\u00f6l\u00fcm\u00fc bulunmal\u0131d\u0131r.<\/span> Fakat devrenin daha karma\u015f\u0131k olmamas\u0131 i\u00e7in bu tolerans devresini eklemedim. Tolerans devresi ise, s\u0131cakl\u0131k SET seviyesini ge\u00e7ti\u011finde dursun derseniz ve tolerans vermezseniz, s\u0131cakl\u0131k hemen d\u00fc\u015fer ve \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flar. Bundan dolay\u0131 tolerans olarak 0.5 derece ya da 1 derecelik tolerans verilir. Yani SET de\u011ferinden 1 derece yukar\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda dur ve SET de\u011ferine geldi\u011finde \u00e7al\u0131\u015f derseniz, hemen devreden \u00e7\u0131k\u0131p, ard\u0131ndan hemen devreye girmez. Bu \u015fekilde cihaz\u0131n\u0131z korunmu\u015f olur.<\/p>\n<p>Bu bilgiden sonra<span style=\"color: #ff6600;\"> devreye devam edelim<\/span>. LM35, 8 bitlik bilgi veriyor dedim. Fakat bu bilgiyi <span style=\"color: #ff6600;\">8 bitlik seri \u00e7\u0131k\u0131\u015f <\/span>olarak verir. Bundan dolay\u0131 bir CLK pals\u0131yla 8 defada bunu okumam\u0131z laz\u0131m. Bunu da bir seri paralel \u00e7eviriciye uygularsak, o zaman kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma devresinin kullanabilece\u011fi 8 bitlik veriye ula\u015f\u0131r\u0131z. Seri paralel \u00e7evirici entegresi (4094) ile gelen data, paralel \u00e7\u0131k\u0131\u015fa \u00e7evrilir. Fakat bunun i\u00e7in 8 CLK palsi gerekir. CLK palsi kendi ba\u015f\u0131na duramayaca\u011f\u0131 i\u00e7in 4017 entegresiyle 8 adet saat palsi gelmesi temin edilmi\u015ftir. 8. pals geldi\u011finde 4094 i\u015fini bitirir ve durur. Ayn\u0131 zamanda 4017 de ADC nin CS ucundaki osilat\u00f6r ile senkron olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ADC nin okudu\u011fu s\u0131rada 4017 MR giri\u015fi HIGH seviyesine \u00e7\u0131karak 4017 entegresini resetler ve her defas\u0131nda 8 CLK palsi sa\u011flanm\u0131\u015f olacakt\u0131r. Bu devrelerin aras\u0131ndaki kap\u0131 devreleri ise bu CLK palsinin, 4094 e uygulan\u0131rken, ADC nin veri yollama frekans\u0131yla senkron olmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. U4B ve U4C ile 4094 entegresinin CLK ucu ADC ile senkron olarak verileri do\u011fru almas\u0131 sa\u011flan\u0131r.<\/p>\n<p>Devre buraya kadar istedi\u011fimiz gibi \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Fakat 4094 \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 de\u011fi\u015firken, kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 da k\u00fc\u00e7\u00fck de\u011fi\u015fimleri alg\u0131lar ve \u00e7\u0131k\u0131\u015fta motorun durup kalkmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. <span style=\"color: #ff6600;\">Yani titre\u015fimli bir \u00e7al\u0131\u015fma olabiliyor.<\/span> Bunu daha stabil yapmak i\u00e7in D Flip Flop entegrelerini kullanabiliriz. <span style=\"color: #ff6600;\">KL\u0130MA_LM35_MOTOR_ilk.DSN<\/span> \u015femas\u0131 D flip flop <strong>olmadan<\/strong> \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<br \/>\n<span style=\"color: #ff6600;\">KL\u0130MA_LM35_MOTOR.DSN<\/span> ise D FF entegreleri <strong>dahil edilmi\u015f<\/strong> \u015femad\u0131r.<br \/>\nAradaki fark\u0131 <span style=\"color: #ff6600;\">videoda<\/span> g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\n<figure style=\"width: 500px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/KLIMA_LM35_MOTOR_ilk.PNG?raw=true\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/KLIMA_LM35_MOTOR_ilk.PNG?raw=true\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"333\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" style=\"--smush-placeholder-width: 500px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 500\/333;\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-caption-text\"><span style=\"color: #ff0000;\">D Flip Flop lar olmadan <\/span><\/figcaption><\/figure>\n<figure style=\"width: 500px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/KLIMA_LM35_MOTOR.PNG?raw=true\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/KLIMA_LM35_MOTOR.PNG?raw=true\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"333\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" style=\"--smush-placeholder-width: 500px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 500\/333;\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-caption-text\"><span style=\"color: #ff0000;\">D Flip Flop lar eklenmi\u015f olan son devredir. YAZIN diye yaz\u0131lm\u0131\u015f. Yanl\u0131\u015f olmu\u015f. KI\u015eIN olacak.<\/span><\/figcaption><\/figure>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bunun yan\u0131 s\u0131ra yine <span style=\"color: #ff6600;\">giri\u015f devresi ayn\u0131 kalmakla birlikte, LM35 de\u011ferini <strong>display<\/strong> \u00fczerinde g\u00f6stermek isteyebilirsiniz.<\/span> 8 bit, 255 say\u0131s\u0131na kadar sayabilir. Display g\u00f6stergeler ise 4 bitlik giri\u015f ile \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<br \/>\nElimizde 8 bitlik \u00e7\u0131k\u0131\u015f var. 4 er bit olarak ba\u011flasak 2 display kullan\u0131r\u0131z <span style=\"color: #ff6600;\">ve bu da bizi yanl\u0131\u015fa g\u00f6t\u00fcr\u00fcr.<\/span> Bundan dolay\u0131 3 display kullanmam\u0131z laz\u0131m.<br \/>\n<span style=\"color: #0000ff;\"><em>Normalde Arduino programlama kullan\u0131yorsak 8 bitlik say\u0131y\u0131 255 olarak elde edip sonras\u0131nda bunu MOD komutu kullanarak birler, onlar ve y\u00fczler basama\u011f\u0131 diye ay\u0131r\u0131r\u0131z. Bu \u015fekilde displayde g\u00f6steririz.<\/em><\/span><br \/>\nFakat say\u0131sal devrelerde bunu bu \u015fekilde yapmam\u0131z m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Bunun i\u00e7in kolay oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm bir y\u00f6ntem kulland\u0131m. <span style=\"color: #ff6600;\">Ba\u015fka y\u00f6ntemlerde bulunabilir.<\/span> Fakat her bulunan y\u00f6ntemde daha fazla entegre kullanman\u0131z gerekebilir. Ben ise 2 adet EPROM kulland\u0131m. 8 bit \u00e7\u0131k\u0131\u015fl\u0131 Epromun i\u00e7eri\u011fini 255 adresine kadar displayde g\u00f6stermek istedi\u011fim say\u0131ya g\u00f6re programlad\u0131m. (<span style=\"color: #ff6600;\">Bu konuyu videoda g\u00f6rebilirsiniz.<\/span>) Ayr\u0131ca proteusta kullanaca\u011f\u0131n\u0131z BIN dosyalar\u0131n\u0131 da programlar\u0131n bulundu\u011fu yerde g\u00f6receksiniz. Bunlar\u0131n nas\u0131l yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in ise bir HEX edit\u00f6r link verdim. Bu link ile BIN dosyan\u0131z\u0131 kolayl\u0131kla haz\u0131rlayabilirsiniz.\u00a0 <strong><a href=\"https:\/\/hexed.it\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Bu linkten<\/a> sayfaya ula\u015fabilirsiniz. <\/strong>\u0130lk dosyan\u0131z\u0131 olu\u015fturmak i\u00e7in verdi\u011fim BIN dosyalar\u0131ndan birini \u00e7a\u011f\u0131r\u0131p \u00fczerinde de\u011fi\u015fiklik yap\u0131p kay\u0131t edebilirsiniz. Bu \u015fekilde proteus sim\u00fclasyonunda entegre i\u00e7ine aktarabilirsiniz. (<span style=\"color: #ff6600;\">Videoya bak\u0131n<\/span>)<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/LM35_ADC_display_3.PNG?raw=true\" target=\"_blank\" rel=\"lightbox noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter lazyload\" data-src=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/blob\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\/LM35_ADC_display_3.PNG?raw=true\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"333\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 500px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 500\/333;\" \/><\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Not:<\/strong> <\/span>Verdi\u011fim Proteus dosyalar\u0131 <span style=\"color: #ff6600;\">d\u00fc\u015f\u00fck versiyon<\/span> ile yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan <span style=\"color: #ff6600;\">t\u00fcm proteus versiyonlar\u0131nda<\/span> kullan\u0131labilir.<\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #ff0000;\">T\u00fcm programlara<\/span> <a href=\"https:\/\/github.com\/safaka123\/Mikrobotik_yazilarim\/tree\/main\/SAYISAL_DEVRE_TASARIM\/SAYISAL_DEVRE_ADC\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">buradan ula\u015fabilirsiniz.\u00a0<\/a><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Bir Soru:<\/strong><\/span> <strong><span style=\"color: #0000ff;\">\u015eayet 8 bitlik bir say\u0131ya sahipseniz, benim yapt\u0131\u011f\u0131m gibi EPROM gibi haf\u0131za entegresi kullanmadan. <\/span><\/strong><br \/>\n<strong><span style=\"color: #0000ff;\">Bir de mikroi\u015flemci kullanmadan.<\/span><\/strong><br \/>\n<strong><span style=\"color: #0000ff;\"> 8 bitlik say\u0131y\u0131, 3 displayde nas\u0131l g\u00f6sterebilirsiniz. T\u00fcm fikirlere a\u00e7\u0131\u011f\u0131m.\u00a0<\/span><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe title=\"Sayisal devre tasarim_2 ADC\" data-src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/4vum5fAzOJo\" width=\"956\" height=\"538\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" data-load-mode=\"1\"><\/iframe><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu yaz\u0131ma ge\u00e7meden \u00f6nce tavsiyem bu linkteki 1. yaz\u0131m\u0131 okuman\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc ba\u015flang\u0131\u00e7 yaz\u0131s\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in burada anlatmayaca\u011f\u0131m baz\u0131 temel bilgileri i\u00e7eriyor. Say\u0131sal devre tasar\u0131m_1\u00a0 Bu yaz\u0131mda bir analog s\u0131cakl\u0131k sens\u00f6r\u00fcn\u00fcn&#8230; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2579,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22,20,21,110,6],"tags":[],"class_list":["post-2582","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-display","category-elo","category-proteus","category-sayisal_elo","category-temel-elektro"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2582","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2582"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2582\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2591,"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2582\/revisions\/2591"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2579"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2582"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2582"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2582"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}