{"id":2718,"date":"2023-12-30T18:12:15","date_gmt":"2023-12-30T15:12:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/?p=2718"},"modified":"2023-12-30T18:12:15","modified_gmt":"2023-12-30T15:12:15","slug":"mikroislemci-kullanmadan-led-animasyon","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mikrobotik.com\/wp2\/2023\/12\/30\/mikroislemci-kullanmadan-led-animasyon\/","title":{"rendered":"M\u0130KRO\u0130\u015eLEMC\u0130 KULLANMADAN LED ANIMASYON"},"content":{"rendered":"

 <\/p>\n

Bu devrede ARDUINO, PIC gibi entegre ve kartlar\u0131 kullanmadan, sadece ucuza bulabilece\u011finiz entegre ile LED AN\u0130MASYON nas\u0131l yap\u0131l\u0131r bunu g\u00f6receksiniz.<\/p>\n

Birbirinin ayn\u0131 olan CD4060, HEF4060 Ya da MC4060 yada 14060 entegreleriyle bunu yapabiliyorsunuz. Fakat 74HC4060 entegresi 5V luk entegre oldu\u011fundan dikkat etmeniz gereken entegre gerilimleridir.
\nCMOS tipi entegreler 15V lara kadar \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken 74 serisi entegreler TTL serisi oldu\u011fundan 5-6V civar\u0131na kadar kullan\u0131labilir.<\/span>
\nBen devremde 12V kulland\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in CMOS entegre tercih ettim. Sizler 5V luk entegre de kullanabilirsiniz. Fakat 12V luk g\u00fc\u00e7 kayna\u011f\u0131ndan, 5V luk bir gerilim kayna\u011f\u0131 olu\u015fturmak zorunda kalabilirsiniz. ARTI olarak 7805 gibi bir reg\u00fcle devre kullanmak zorunda kal\u0131rs\u0131n\u0131z.<\/p>\n

Ayr\u0131ca Ledleri de 5V ta g\u00f6re ayarlar\u0131m. Sadece 5V kullanaca\u011f\u0131m derseniz o zaman 74 serisi olan\u0131 da kullanabilirsiniz.<\/span><\/p>\n

Siz benim yapt\u0131\u011f\u0131m gibi seri ba\u011fl\u0131 LED kullanmayabilirsiniz. Her LED i\u00e7in 1 diren\u00e7 ba\u011flayarak paralel ba\u011flama yapabilirsiniz. Fakat bu ba\u015flamada PARALEL devrelerin kural\u0131 olarak t\u00fcm ledlerden ge\u00e7en alk\u0131mlar birle\u015fir ve tek bir hattan ge\u00e7erken bu ak\u0131mlar toplanarak ge\u00e7er. Bundan dolay\u0131 da Transist\u00f6rleri de\u011fi\u015ftirmek zorunda kal\u0131rs\u0131n\u0131z. Benim kulland\u0131\u011f\u0131m BC237 transist\u00f6rler 80-100mA ak\u0131ma m\u00fcsade eder. Sizler toplam ge\u00e7ecek ak\u0131ma g\u00f6re transist\u00f6rlerinizi de\u011fi\u015ftirebilirsiniz. Ayr\u0131ca ENTEGRELER\u0130N \u00c7IKI\u015eLARI 10mA maksimum oldu\u011fundan ve entegrenin toplam ak\u0131m\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fck olaca\u011f\u0131ndan sizler direkt olarak ledleri entegre yerine transist\u00f6r kontrol\u00fc ile ba\u011flay\u0131n. Bu daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 olacakt\u0131r. Bunun nas\u0131l olaca\u011f\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki devrelerde anlatt\u0131m. LEDlerin ba\u011flanma \u015fekline g\u00f6re ve entegre \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131n\u0131 ba\u011flama \u015feklinize g\u00f6re devrenizin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ve animasyonu de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterecektir.
\nBen daha fazla ledi seri ba\u011flar\u0131m da diyebilirsiniz. Bu kez de kaynak gerilimini y\u00fckseltmek zorunda kal\u0131rs\u0131n\u0131z. mesela 3-4 ledli olursa 12 V ta kadar kontrol edebilirsiniz. Daha yukar\u0131 say\u0131larda led kullan\u0131lacaksa gerilimi y\u00fckseltmeniz gerekecektir. Bunun i\u00e7in en alttaki LED gerilim tablosundan faydalanabilirsiniz.<\/p>\n

Devremdeki Entegre RC dedi\u011fimiz osilat\u00f6r \u015fekliyle \u00e7al\u0131\u015fabiliyor.<\/strong><\/span> Bunun i\u00e7in bir hesap makinesini bu linkte bulabilirsiniz<\/strong><\/a>.\u00a0 ( Bu \u015fekilde 555 gibi bir osilat\u00f6r entegresi ya da devresi kullanmak zorunda kalm\u0131yoruz.)\u00a0<\/span><\/p>\n

Buradaki hesap makinesi ile kullanaca\u011f\u0131n\u0131z frekansa yak\u0131n de\u011ferler i\u00e7in gereken, R ve C komponentlerini bulabilirsiniz. Ben devrede POT kulland\u0131m. Ayar yapmak i\u00e7in. Sizler isterseniz POT yerine, buldu\u011funuz de\u011ferde bir diren\u00e7 de kullanabilirsiniz. POT sadece frekans ayar\u0131n\u0131 dinamik hale getirir. Hepsi bu.<\/p>\n

Devremizin yap\u0131m\u0131na<\/span> bakarsak, \u00e7ok telli bir yap\u0131s\u0131 vard\u0131r. Bunun sebebi 6 transist\u00f6r kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in 6 hat gereklidir. Bunlar bende 3 LEDden olu\u015fsa bile yukar\u0131daki bilgilerle siz kendi LED yap\u0131n\u0131z\u0131 olu\u015fturabilirsiniz. Ayr\u0131ca gerekli ak\u0131ma g\u00f6re TRANS\u0130ST\u00d6R SE\u00c7\u0130M\u0130N\u0130 de yapmal\u0131s\u0131n\u0131z.
\nSeri devrede 10 mA ak\u0131m \u00e7ekilece\u011fine g\u00f6re hesap yap\u0131nca BC237 NPN transist\u00f6rler rahatl\u0131kla yetecektir.<\/p>\n

Kablolama i\u00e7in ben NETWORK kablosunun i\u00e7indeki kablolar\u0131 kulland\u0131m. ( kablodan 8 adet tek damarl\u0131 kablo \u00e7\u0131k\u0131yor). 6 kablo LEDleri transist\u00f6rlere ta\u015f\u0131yor. GND ye kontroll\u00fc ba\u011flan\u0131yor. Animasyon i\u00e7in.
\nFakat 7. kablo hi\u00e7 bir led’e ba\u011flanmadan kablo hatt\u0131n\u0131n di\u011fer ucuna kadar giderek, oradan diren\u00e7lerle LED u\u00e7lar\u0131na + gerilimi veriyor.<\/p>\n

Benim tasar\u0131m\u0131m bu \u015fekilde.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a>
\nBa\u015fka t\u00fcrl\u00fc de yapabilir miydim?<\/span><\/p>\n

Elbette yap\u0131labilir. Binary say\u0131c\u0131, b\u00f6l\u00fcc\u00fc entegreler oldu\u011fu gibi ayr\u0131ca DECADE COUNTER denilen 4017 gibi entegrelerde kullan\u0131labilir. Yine ayn\u0131 prensiple \u00e7al\u0131\u015fan, OCTAL COUNTER entegrelerini de kullanabilirsiniz. 4017 olduk\u00e7a pop\u00fcler olan Y\u00dcR\u00dcYEN I\u015eIK devresidir. Fakat \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131 diyotlarla birle\u015ftirerek animasyonu, y\u00fcr\u00fcyen \u0131\u015f\u0131k \u015feklinden ba\u015fka bir \u015fekle \u00e7evirebilirsiniz. Tabii ki bu tip de\u011fi\u015fiklikler sizin hayal g\u00fcc\u00fcn\u00fcze ba\u011fl\u0131d\u0131r. (4017, 4018, 4022, 7490, 7492, vs.)<\/p>\n

Ben burada \u015funu s\u00f6ylemek istiyorum. LED devrelerinizde <\/span>entegreden<\/span><\/strong> ak\u0131m ge\u00e7irmeyin<\/span>. <\/span><\/strong>Mutlaka LED sisteminize uygun transist\u00f6r kullan\u0131n. Ayr\u0131ca benim ger\u00e7ek devre olarak kulland\u0131\u011f\u0131m devrede transist\u00f6rler 1 ve 0 olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar fakat sadece 1 seviyesini entegreden al\u0131yor.
\nYani entegre \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131na tek kablo ile ba\u011flan\u0131yor. A\u015fa\u011f\u0131da 4017 devresinde ise ayn\u0131 entegre \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131 kullanan ve 1 ile 0 olmas\u0131 durumuna g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015fan, 2 transist\u00f6rl\u00fc devre g\u00f6receksiniz.
\nBu transist\u00f6rlerden biri PNP di\u011feri NPN olarak kullan\u0131ld\u0131. 1 oldu\u011funda NPN, 0 oldu\u011funda ise PNP transist\u00f6r iletime ge\u00e7erek LED leri yakmaktad\u0131r.<\/p>\n

\"\"<\/a>
\nBu tip ba\u011flant\u0131lar\u0131 da devrelerinizde kullanabilirsiniz.<\/span> Ayr\u0131ca 4017 entegresini kullanan di\u011fer devrede ise animasyonu y\u00fcr\u00fcyen \u0131\u015f\u0131k sisteminden \u00e7\u0131karabilecek, diyotlu \u00e7\u0131k\u0131\u015flarda g\u00f6sterilmektedir. Bu diyotlar LED \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131na ba\u011flanarak zaman\u0131 geldi\u011finde devreyi iletime ge\u00e7irir. yani devre \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken 1 kere de\u011fil 10 pals boyunca birden fazla kez iletime ge\u00e7er. b\u00f6ylelikle animasyonunuzu istedi\u011finiz gibi tasarlayabilirsiniz.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Kald\u0131 ki LED animasyon devrelerinde k\u00fc\u00e7\u00fck gerilim kullanmak zorunda de\u011filsiniz. Bunu 220VAC ile yap\u0131p satanlar var.
\nBu nas\u0131l oluyor derseniz 220V ile LED serisini yakman\u0131n yollar\u0131 i\u00e7in bu yaz\u0131ma bakabilirsiniz.
\nBu yaz\u0131da ger\u00e7ek devrenin \u015fema ve resimlerine ula\u015fabilirsiniz.\u00a0<\/strong><\/a><\/p>\n

220V ile LED yakmay\u0131 becerdik. En az\u0131ndan yan\u0131p s\u00f6nmesini nas\u0131l sa\u011flar\u0131z. R\u00d6LE kullanmadan tabii ki.<\/span><\/p>\n

Onu da en basit haliyle 220V k\u0131sm\u0131na bir STARTER koyarak yapabilirsiniz. \u00c7ekece\u011finiz ak\u0131ma g\u00f6re de\u011fi\u015fen starterler var. S10 starter<\/span> ilk etapta i\u015finizi g\u00f6rebilecektir.
\nA\u015fa\u011f\u0131daki devrede ve resimlerde starter ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyorsunuz. hatta videoda bunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 da g\u00f6rebilirsiniz. Bu da starterin h\u0131z\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak LED lerin yan\u0131p s\u00f6nmesini sa\u011flayacakt\u0131r.<\/p>\n

220V KULLANACAKSANIZ D\u0130KKAT ETMEN\u0130Z GEREKEN \u0130ZOLASYONDUR. LEDLER 220V \u0130LE SER\u0130 BA\u011eLANACA\u011eINDAN \u0130ZOLASYON \u015eARTTIR.\u00a0<\/strong><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a>
\nSTARTER \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n videosuna<\/strong><\/span> da buradan ula\u015fabilirsiniz<\/a>.<\/strong> Download edip g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\n

STARTER resimleri ve video buradan al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong><\/a><\/p>\n

Buraya kadar LED animasyonu anlatt\u0131m. Bir de LED lerin \u00e7al\u0131\u015fma gerilimlerine bakal\u0131m.<\/p>\n

\"\"<\/a>
\nYukar\u0131da \u00e7al\u0131\u015fma gerilimi verilen LEDler, piyasada \u00e7ok kullan\u0131lan LEDlerdir.
\nGenellikle 20-30mA ak\u0131mlara kadar dayan\u0131r. Maksimum ak\u0131mda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rsa \u00f6mr\u00fc k\u0131sa olabilir.
\nBundan dolay\u0131 \u015fayet bir cihaz\u0131n g\u00f6stergesi olarak kullan\u0131yorsan\u0131z<\/span> 10mA e kadar kullanman\u0131z yeterli olacakt\u0131r. \u015eayet bir ekran g\u00f6stergesi olarak kullan\u0131lacaksa<\/span> PWM ile ak\u0131m\u0131 ayarlamak \u015fart\u0131 ile 20mA ak\u0131ma kadar \u00e7\u0131kart\u0131labilir.
\nPWM neden derseniz<\/span>, 24 saat 20mA de yakmak, LED lerin bozulmas\u0131na yol a\u00e7abilir. D\u0131\u015far\u0131daki I\u015eIK durumuna g\u00f6re LED \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n\u0131n parlakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ayarlayabilmeniz iyi olacakt\u0131r. Hava karard\u0131\u011f\u0131nda daha az ak\u0131m ile ayn\u0131 parlakl\u0131kta g\u00f6r\u00fcnecektir. Hava ayd\u0131nl\u0131k ise ak\u0131m\u0131 y\u00fckseltip daha parlak olmas\u0131n\u0131 sa\u011flarsan\u0131z, LED lerin \u00f6mr\u00fc uzun olacakt\u0131r.<\/p>\n

Bununla birlikte piyasada y\u00fcksek ak\u0131ml\u0131 LEDler de bulunabilir. Bunlar\u0131 datasheet dedi\u011fimiz kitap\u00e7\u0131klar\u0131nda bulabilirsiniz.<\/p>\n

NOT:<\/strong><\/span> Piyasada \u00e7ift renkli LEDler vard\u0131r (MULTICOLOR LED) . Bu LEDlerden de kullanabilirsiniz. Ayn\u0131 LED’i, devrenizi ayarlayarak, k\u0131rm\u0131z\u0131, ye\u015fil gibi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilirsiniz.
\nP\u0130M \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 1 oldu\u011funda k\u0131rm\u0131z\u0131 yanar. 0 oldu\u011funda ye\u015fil yanar.<\/p>\n

 <\/p>\n

T\u00dcM DOSYALARA BURADAN ULA\u015eAB\u0130L\u0130RS\u0130N\u0130Z.<\/strong><\/a><\/p>\n

Video : Proteus \u00fczerinde devrenin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131.<\/span><\/p>\n